Jakob Nielsen, geboren in 1957 in Kopenhagen, geldt als een van de grondleggers van usability binnen digitale omgevingen. Net als andere bekende Scandinavische innovaties – denk aan IKEA, LEGO en minimalistische productvormgeving – richt Nielsen zich op eenvoud, gebruiksgemak en toegankelijkheid. Zijn missie: het internet transparanter en gebruiksvriendelijker maken voor iedereen.
Wat veel moderne digitale experts over het hoofd zien, is dat usability als vakgebied al lang vóór de opkomst van het wereldwijde web in ontwikkeling was. In de jaren tachtig en vroege jaren negentig hielden specialisten als Nielsen zich al bezig met het ontwerpen en optimaliseren van gebruikersinterfaces. Zij werkten met stroomdiagrammen van gebruikerspaden en onderzochten hoe interactie met digitale systemen intuïtiever kon verlopen. Belangrijk om te beseffen is dat het concept van hypertext – een van de fundamenten van het internet – zelfs al in de jaren zestig werd ontwikkeld.
Een goeroe, dus een boek
Nielsen is afgestudeerd in de leer van User Interface and Computer Science. Een graad, dus een boek was daarbij een logisch vervolg. Hypertext and Hypermedia, was Nielsen’s eerste release. In 1990 verscheen dit profetisch boek. Gevolgd in 1995 door Multimedia and Hypertext: The Internet and Beyond. Rond die periode was reeds duidelijk dat het internet een succes ging worden. Nog meer boeken volgden. Nielsen werkte inmiddels voor IBM en SUN. Bij de laatste werkgever heeft hij jaren onderzoek gedaan naar User Interfaces, design en usability. Zijn conclusie: ‘men vindt ontwerp van secundair belang’. ‘Op het internet is men bezig met het online plaatsen van foto’s en teksten anders dan ontwerpen die het gebruik verbeteren’.
Feit is dat Nielsen ons aware heeft gemaakt van vele modellen in de sfeer van interaction design en usability. Tevens laat hij ons nadenken over het feit wat nu precies usability en specialist zijn is.
Nielsen is de laatste tijd wat flexibeler in de link tussen usability en Online Marketing. Deze twee denkgebieden botsten regelmatig, vooral in de kaders die Nielsen schept. Naast gebruikersgemak en tevredenheid, staat bij de laatstgenoemde conversie voorop. Wellicht ligt daar Nielsen’s nieuwe uitdaging.
Nielsen en ‘de buzz’
Nielsen is docent, spreker, coach en consultant op gebied van usabilty. Bij vele internetspecialisten roept zijn website: useit.com de nodige irritatie op. Nielsen gaat daar luchtig mee om: ‘ ..het levert mij veel traffic en bekendheid op’ .
Zolang Nielsen nog steeds wereldwijd voor volle zalen spreekt en publicaties kent op CNN, Times en Business Week, dan kunnen we blijven spreken van goeroe.
Op zijn site useit.com haalt hij juli 2007 nog even uit naar de wannabe’s die te vluchtig posten(..) op blogs: ‘To demonstrate world-class expertise, avoid quickly written, shallow postings. Instead, invest your time in thorough, value-added content that attracts paying customers. ‘